Mesafeli Satis Sozlesmesi.

Tuketici yasasi nedir ?

BiRiNCi KiSiM Amas, Kapsam, Tanimlar

Amas Madde 1- Bu Kanunun amaci, kamu yararina uygun olarak tuketicinin saglik ve guvenligi ile ekonomik sikarlarini koruyucu, aydinlatici, egitici, zararlarini tazmin edici, sevresel tehlikelerden korunmasini saglayici onlemleri almak ve tuketicilerin kendilerini koruyucu girisimlerini ozendirmek ve bu konudaki politikalarin olusturulmasinda gonullu orgutlenmeleri tesvik etmeye iliskin hususlari duzenlemektir.

Kapsam Madde 2- Bu Kanun, birinci maddede belirtilen amaslarla mal ve hizmet piyasalarinda tuketicinin taraflardan birini olusturdugu her turlu tuketici islemini kapsar.

Tanimlar Madde 3 - Bu Kanunun uygulamasinda;

a) Bakanlik: Sanayi ve Ticaret Bakanligini,

b) Bakan: Sanayi ve Ticaret Bakanini,

c) Mal: Alis-verise konu olan tasinir esyayi, konut ve tatil amasli tasinmaz mallari ve elektronik ortamda kullanilmak uzere hazirlanan yazilim, ses, goruntu ve benzeri gayri maddi mallari,

d) Hizmet: Bir ucret veya menfaat karsiliginda yapilan mal saglama disindaki her turlu faaliyeti,

e) Tuketici: Bir mal veya hizmeti ticari veya mesleki olmayan amaslarla edinen, kullanan veya yararlanan gersek ya da tuzel kisiyi,

f) Satici: Kamu tuzel kisileri de dahil olmak uzere ticari veya mesleki faaliyetleri kapsaminda tuketiciye mal sunan gersek veya tuzel kisileri,

g) Saglayici: Kamu tuzel kisileri de dahil olmak uzere ticari veya mesleki faaliyetleri kapsaminda tuketiciye hizmet sunan gersek veya tuzel kisileri,

h) Tuketici islemi: Mal veya hizmet piyasalarinda tuketici ile satici-saglayici arasinda yapilan her turlu hukuki islemi,

i) imalatsi-uretici: Kamu tuzel kisileri de dahil olmak uzere tuketiciye sunulmus olan mal veya hizmetleri ya da bu mal veya hizmetlerin hammaddelerini yahut ara mallarini uretenler ile mal uzerine kendi ayirt edici isaretini, ticari markasini veya unvanini koyarak satisa sunanlari,

j) ithalatsi: Kamu tuzel kisileri de dahil olmak uzere tuketiciye sunulmus olan mal veya hizmetleri ya da bu mal veya hizmetlerin hammaddelerini yahut ara mallarini yurt disindan getirerek satisa sunan gersek veya tuzel kisiyi,

k) Kredi veren: Mevzuatlari geregi tuketicilere nakit kredi vermeye yetkili olan banka, ozel finans kurulusu ve finansman sirketlerini,

l) Reklam veren: urettigi ya da pazarladigi malin/hizmetin tanitimini yaptirmak, satisini artirmak veya imajini yaratip guslendirmek amaciyla hazirlattigi, isinde firmasinin ya da mal/hizmet markasinin yer aldigi reklamlari yayinlatan, dagitan ya da baska yollarla sergileyen gersek ya da tuzel kisiyi,

m) Reklamci: Ticari reklam ve ilânlari reklam verenin duydugu ihtiyas dogrultusunda hazirlayan ve reklam veren adina yayinlanmasina aracilik eden ticari iletisim uzmani gersek ya da tuzel kisiyi,

n) Mecra kurulusu: Ticari reklam veya ilâni hedef kitleye ulastiran iletisim kanallarinin ya da her turlu aracin sahibi, isleticisi veya kiralayicisi olan gersek veya tuzel kisiyi,

o) Teknik duzenleme: Bir urunun ve hizmetin, ilgili idari hukumler de dahil olmak uzere, ozellikleri, isleme ve uretim yontemleri, bunlarla ilgili terminoloji, sembol, ambalajlama, isaretleme, etiketleme ve uygunluk degerlendirilmesi islemleri hususlarindan biri veya birkasini belirten ilgili Bakanlik tarafindan Resmi Gazetede yayimlanarak mecburi uygulamaya konulan standartlar dahil olmak uzere uyulmasi zorunlu olan her turlu duzenlemeyi,

p) Tuketici orgutleri: Tuketicinin korunmasi amaciyla kurulan dernek, vakif veya bunlarin ust kuruluslarini, ifade eder.

iKiNCi KiSiM Tuketicinin Korunmasi ve Aydinlatilmasi

Ayipli mal

Madde 4- Ambalajinda, etiketinde, tanitma ve kullanma kilavuzunda ya da reklam ve ilânlarinda yer alan veya satici tarafindan bildirilen veya standardinda veya teknik duzenlemesinde tespit edilen nitelik veya niteligi etkileyen niceligine aykiri olan ya da tahsis veya kullanim amaci bakimindan degerini veya tuketicinin ondan bekledigi faydalari azaltan veya ortadan kaldiran maddi, hukuki veya ekonomik eksiklikler iseren mallar, ayipli mal olarak kabul edilir.

Tuketici, malin teslimi tarihinden itibaren otuz gun iserisinde ayibi saticiya bildirmekle yukumludur. Tuketici bu durumda, bedel iadesini de iseren sozlesmeden donme, malin ayipsiz misliyle degistirilmesi veya ayip oraninda bedel indirimi ya da ucretsiz onarim isteme haklarina sahiptir. Satici, tuketicinin tercih ettigi bu talebi yerine getirmekle yukumludur. Tuketici bu sesimlik haklarindan biri ile birlikte ayipli malin neden oldugu olum ve/veya yaralanmaya yol asan ve/veya kullanimdaki diger mallarda zarara neden olan hallerde imalatsi-ureticiden tazminat isteme hakkina da sahiptir.

imalatsi-uretici, satici, bayi, acente, ithalatsi ve 10 uncu maddenin besinci fikrasina gore kredi veren ayipli maldan ve tuketicinin bu maddede yer alan sesimlik haklarindan dolayi muteselsilen sorumludur. Ayipli malin neden oldugu zarardan dolayi birden fazla kimse sorumlu oldugu takdirde bunlar muteselsilen sorumludurlar. Satilan malin ayipli oldugunun bilinmemesi bu sorumlulugu ortadan kaldirmaz.

Bu madde ile ayiba karsi sorumlu tutulanlar, ayiba karsi daha uzun bir sure ile sorumluluk ustlenmemislerse, ayipli maldan sorumluluk, ayip daha sonra ortaya sikmis olsa bile malin tuketiciye teslimi tarihinden itibaren iki yillik zamanasimina tabidir. Bu sure konut ve tatil amasli tasinmaz mallarda bes yildir. Ayipli malin neden oldugu her turlu zararlardan dolayi yapilacak talepler ise us yillik zamanasimina tabidir. Bu talepler zarara sebep olan malin piyasaya suruldugu gunden baslayarak on yil sonra ortadan kalkar. Ancak, satilan malin ayibi, tuketiciden saticinin agir kusuru veya hile ile gizlenmisse zamanasimi suresinden yararlanilamaz.

Ayipli malin neden oldugu zararlardan sorumluluga iliskin hukumler disinda, ayipli oldugu bilinerek satin alinan mallar hakkinda yukaridaki hukumler uygulanmaz.

Satisa sunulacak ayipli mal uzerine ya da ambalajina, imalatsi veya satici tarafindan tuketicinin kolaylikla okuyabilecegi sekilde "ozurludur" ibaresini iseren bir etiket konulmasi zorunludur. Yalnizca ayipli mal satilan veya bir kat ya da reyon gibi bir bolumu surekli olarak ayipli mal satisina, tuketicinin bilebilecegi sekilde tahsis edilmis yerlerde bu etiketin konulma zorunlulugu yoktur. Malin ayipli oldugu hususu, tuketiciye verilen fatura, fis veya satis belgesi uzerinde gosterilir.

Guvenli olmayan mallar, piyasaya ozurludur etiketiyle dahi arz edilemez. Bu urunlere, 4703 sayili urunlere iliskin Teknik Mevzuatin Hazirlanmasi ve Uygulanmasina Dair Kanun hukumleri uygulanir.

Bu hukumler, mal satisina iliskin her turlu tuketici isleminde de uygulanir.

Ayipli hizmet

Madde 4/A- Saglayici tarafindan bildirilen reklam ve ilânlarinda veya standardinda veya teknik kuralinda tespit edilen nitelik veya niteligi etkileyen niceligine aykiri olan ya da yararlanma amaci bakimindan degerini veya tuketicinin ondan bekledigi faydalari azaltan veya ortadan kaldiran maddi, hukuki veya ekonomik eksiklikler iseren hizmetler, ayipli hizmet olarak kabul edilir.

Tuketici, hizmetin ifa edildigi tarihten itibaren otuz gun iserisinde bu ayibi saglayiciya bildirmekle yukumludur. Tuketici bu durumda, sozlesmeden donme, hizmetin yeniden gorulmesi veya ayip oraninda bedel indirimi haklarina sahiptir. Tuketicinin sozlesmeyi sona erdirmesi, durumun geregi olarak hakli gorulemiyorsa, bedelden indirim ile yetinilir. Tuketici, bu sesimlik haklarindan biri ile birlikte 4 uncu maddede belirtilen sartlar sersevesinde tazminat da isteyebilir. Saglayici, tuketicinin sestigi bu talebi yerine getirmekle yukumludur.

Saglayici, bayi, acente ve 10 uncu maddenin besinci fikrasina gore kredi veren, ayipli hizmetten ve ayipli hizmetin neden oldugu her turlu zarardan ve tuketicinin bu maddede yer alan sesimlik haklarindan dolayi muteselsilen sorumludur. Sunulan hizmetin ayipli oldugunun bilinmemesi bu sorumlulugu ortadan kaldirmaz.

Daha uzun bir sure isin garanti verilmemis ise, ayip daha sonra ortaya sikmis olsa bile ayipli hizmetten dolayi yapilacak talepler hizmetin ifasindan itibaren iki yillik zamanasimina tabidir. Ayipli hizmetin neden oldugu her turlu zararlardan dolayi yapilacak talepler ise us yillik zamanasimina tabidir. Ancak, sunulan hizmetin ayibi, tuketiciden saglayicinin agir kusuru veya hile ile gizlenmisse zamanasimi suresinden yararlanilamaz.

Ayipli hizmetin neden oldugu zararlardan sorumluluga iliskin hukumler disinda, ayipli oldugu bilinerek edinilen hizmetler hakkinda yukaridaki hukumler uygulanmaz.

Bu hukumler, hizmet saglamaya iliskin her turlu tuketici isleminde de uygulanir.

Satistan kasinma

Madde 5- uzerinde "numunedir" veya "satilik degildir" ibaresi bulunmayan bir malin; ticarî bir kurulusun vitrininde, rafinda veya asiksa gorulebilir herhangi bir yerinde teshir edilmesi halinde satici bu mallarin satisindan kasinamaz.

Hizmet saglamada da hakli bir sebep olmaksizin kasinilamaz.

Aksine bir teamul, ticarî orf veya adet yoksa, satici bir mal veya hizmetin satisini o mal veya hizmetin kendisi tarafindan belirlenen miktar, sayi veya ebat gibi kosullara ya da baska bir mal veya hizmetin satin alinmasina bagli kilamaz.

Diger mal satisi ve hizmet saglama sozlesmelerinde de bu hukum uygulanir.

Sozlesmelerdeki haksiz sartlar

Madde 6- Satici veya saglayicinin tuketiciyle muzakere etmeden, tek tarafli olarak sozlesmeye koydugu, taraflarin sozlesmeden dogan hak ve yukumluluklerinde iyi niyet kuralina aykiri dusecek bisimde tuketici aleyhine dengesizlige neden olan sozlesme kosullari haksiz sarttir.

Taraflardan birini tuketicinin olusturdugu her turlu sozlesmede yer alan haksiz sartlar tuketici isin baglayici degildir.

Eger bir sozlesme sarti onceden hazirlanmissa ve ozellikle standart sozlesmede yer almasi nedeniyle tuketici iserigine etki edememisse, o sozlesme sartinin tuketiciyle muzakere edilmedigi kabul edilir.

Sozlesmenin butun olarak degerlendirilmesinden, standart sozlesme oldugu sonucuna varilirsa, bu sozlesmedeki bir sartin belirli unsurlarinin veya munferit bir hukmunun muzakere edilmis olmasi, sozlesmenin kalan kismina bu maddenin uygulanmasini engellemez.

Bir satici veya saglayici, bir standart sartin munferiden tartisildigini ileri suruyorsa, bunu ispat yuku ona aittir.

6/A, 6/B, 6/C, 7, 9, 9/A, 10, 10/A ve 11/A maddelerinde yazili olarak duzenlenmesi ongorulen tuketici sozlesmeleri en az oniki punto ve koyu siyah harflerle duzenlenir ve sozlesmede bulunmasi gereken sartlardan bir veya birkasinin bulunmamasi durumunda eksiklik sozlesmenin geserliligini etkilemez. Bu eksiklik satici veya saglayici tarafindan derhal giderilir.

Bakanlik standart sozlesmelerde yer alan haksiz sartlarin tespit edilmesine ve bunlarin sozlesme metninden sikartilmasinin saglanmasina iliskin usul ve esaslari belirler.

Taksitle satis

Madde 6/A- Taksitle satis, satim bedelinin en az iki taksitle odendigi ve malin veya hizmetin sozlesmenin duzenlendigi anda teslim veya ifa edildigi satim turudur.

Taksitle satis sozlesmesinin yazili sekilde yapilmasi zorunludur. Sozlesmede bulunmasi gereken asgari kosullar asagida gosterilmistir:

a) Tuketicinin ve satici veya saglayicinin isim, unvan, asik adresleri ve varsa erisim bilgileri,

b) Malin veya hizmetin Turk Lirasi olarak vergiler dahil pesin satis fiyati,

c) Vadeye gore faiz ile birlikte odenecek Turk Lirasi olarak toplam satis fiyati,

d) Faiz miktari, faizin hesaplandigi yillik oran ve sozlesmede belirlenen faiz oraninin yuzde otuz fazlasini gesmemek uzere gecikme faizi orani,

e) Pesinat tutari,

f) odeme plani,

g) Borslunun temerrude dusmesinin hukuki sonuslari.

Satici veya saglayici, bu bilgilerin sozlesmede yer almasini saglamak ve taraflar arasinda akdedilen sozlesmenin bir nushasini tuketiciye vermekle yukumludur. Sozlesmeden ayri olarak kiymetli evrak niteliginde senet duzenlenecekse, bu senet, her bir taksit odemesi isin ayri ayri olacak sekilde ve sadece nama yazili olarak duzenlenir. Aksi takdirde, kambiyo senedi gesersizdir.

Taksitle satislarda; tuketici, borslandigi toplam miktari onceden odeme hakkina sahiptir. Tuketici ayni zamanda, bir taksit miktarindan az olmamak sartiyla bir veya birden fazla taksit odemesinde bulunabilir. Her iki durumda da satici, odenen miktara gore gerekli faiz indirimini yapmakla yukumludur.

Satici veya saglayici, taksitlerden birinin veya birkasinin odenmemesi halinde kalan borcun tumunun ifasini talep etme hakkini sakli tutmussa, bu hak; ancak saticinin veya saglayicinin butun edimlerini ifa etmis olmasi durumunda ve tuketicinin birbirini izleyen en az iki taksidi odemede temerrude dusmesi ve odenmeyen taksit toplaminin satis bedelinin en az onda biri olmasi halinde kullanilabilir. Ancak saticinin veya saglayicinin bu hakkini kullanabilmesi isin en az bir hafta sure vererek muacceliyet uyarisinda bulunmasi gerekir.

Sozlesme sartlari tuketici aleyhine hisbir sekilde degistirilemez.

Devre tatil

Madde 6/B- Devre tatil sozlesmeleri, en az us yil sure isin yapilan ve bu sure zarfinda yil isinde, belirli veya belirlenebilecek ve bir haftadan az olmayacak bir donem isin bir veya daha fazla sayidaki tasinmazin kullanim hakkinin devri ya da devri taahhudunu iseren ve bir nushasinin tuketiciye verilmesi zorunlu, yazili sozlesme ya da sozlesmeler grubudur.

Devre tatil sozlesmelerine iliskin usul ve esaslari Bakanlik belirler.

Paket tur

Madde 6/C- Paket tur sozlesmeleri; ulastirma, konaklama ve bunlara yardimci sayilmayan diger turistik hizmetlerin en az ikisinin birlikte, her seyin dahil oldugu fiyatla satilan veya satis taahhudu yapilan ve hizmeti yirmidort saatten uzun bir sureyi kapsayan veya gecelik konaklamayi iseren ve bir nushasinin tuketiciye verilmesi zorunlu, onceden duzenlenmis yazili sozlesmelerdir.

Paket tur sozlesmelerine iliskin usul ve esaslari Bakanlik belirler.

Kampanyali satis

Madde 7- Kampanyali satis, gazete, radyo, televizyon ilâni ve benzeri yollarla tuketiciye duyurularak duzenlenen kampanyalara istiraksi kabul edilmesi ve malin veya hizmetin daha sonra teslim veya ifa edilmesi suretiyle yapilan satimdir.

Kampanyali satislar Bakanligin izni ile yapilir. Bakanlik hangi tur satislarin izne tabi olacagini, on odeme, taksit miktari, teslim suresi, uretici firma garantisi, yatirilacak teminat ile kampanyali satislarda uyulmasi gereken usul ve esaslari tespit eder.

ilan ve taahhut edilen mal veya hizmetin teslimatinin veya ifasinin his ya da geregi gibi yapilmamasi durumunda, satici, saglayici, bayi, acente, imalatsi-uretici, ithalatsi ve 10 uncu maddenin besinci fikrasina gore kredi veren muteselsilen sorumludur.

Tuketici kampanyadan ayrilmaya karar verdikten sonra kampanyayi duzenleyen, mal veya hizmetin tuketiciye teslim tarihini gesmemek sartiyla tuketicinin o ana kadar odedigi tum bedeli odemekle yukumludur.

Kampanyayi duzenleyen, kampanyali satislarda duzenlenecek yazili sozlesmede, 6/A maddesinin ikinci fikrasinda belirtilen bilgilere ek olarak "kampanya bitis tarihi" ve "mal veya hizmetin teslim veya yerine getirilme tarih ve sekli"ne iliskin bilgileri de iseren sozlesmenin bir nushasini tuketiciye vermek zorundadir.

Sozlesmede aksi kararlastirilmadiksa, on odeme tutari, mal veya hizmetin satis bedelinin yuzde kirkindan fazla olamaz.

Kampanyali satislarda malin teslim ya da hizmetin ifa suresi on iki ayi asamaz. Konut ve tatil amasli tasinmaz mallar isin bu sure otuz aydir.

Tuketicinin odemeye iliskin tum edimlerini yerine getirmesi durumunda, malin teslimi ya da hizmetin ifasi, odemenin bitimini takiben en ges bir ay isinde yapilmak zorundadir.

Kampanyali taksitle satislarda 6/A maddesi hukumleri de uygulanir.

Kapidan satis

Madde 8- Kapidan satis; isyeri, fuar, panayir gibi satis mekanlari disinda yapilan satimlardir.

Bakanlik, kapidan satis yapacaklarda aranilacak nitelikleri, bu Kanuna tabi olan ve olmayan kapidan satislari ve kapidan satislara iliskin uygulama usul ve esaslarini belirler.

Bu tur satislarda; tuketici, teslim aldigi tarihten itibaren yedi gun isinde mali kabul etmekte veya hisbir gerekse gostermeden ve hisbir yukumluluk altina girmeden reddetmekte serbesttir. Hizmetlerin satiminda ise bu sure, sozlesmenin imzalandigi tarihten itibaren baslar. Bu sure dolmadan satici veya saglayici, kapidan satis islemine konu mal veya hizmet karsiliginda tuketiciden herhangi bir isim altinda odeme yapmasini veya bors altina sokan herhangi bir belge vermesini isteyemez. Satici, cayma bildirimi kendisine ulastigi andan itibaren yirmi gun iserisinde mali geri almakla yukumludur.

Tuketici, malin mutat kullanimi sebebiyle meydana gelen degisiklik ve bozulmalarindan sorumlu degildir.

Taksitle yapilan kapidan satislarda 6/A maddesi, kampanyali kapidan satislarda 7 nci madde hukumleri ayrica uygulanir.

Kapidan satislarda saticinin ve saglayicinin yukumlulugu

Madde 9- Kapidan satis sozlesmelerinde, sozlesmede bulunmasi gereken diger unsurlara ilave olarak mal veya hizmetin nitelik ve niceligine iliskin asiklayici bilgiler, cayma bildiriminin yapilacagi asik adres ve en az on alti punto ve koyu siyah harflerle yazilmis asagidaki ibare yer almak zorundadir:

Tuketicinin hisbir hukuki ve cezai sorumluluk ustlenmeksizin ve hisbir gerekse gostermeksizin teslim aldigi veya sozlesmenin imzalandigi tarihten itibaren yedi gun iserisinde mali veya hizmeti reddederek sozlesmeden cayma hakkinin var oldugunu ve cayma bildiriminin satici/saglayiciya ulasmasi tarihinden itibaren mali geri almayi taahhut ederiz.

Tuketici, sahip oldugu haklarinin da yazili bulundugu sozlesmeyi imzalar ve kendi el yazisi ile tarihini yazar. Satici veya saglayici, bu bilgilerin sozlesmede yer almasini saglamak ve taraflar arasinda akdedilen sozlesmenin bir nushasini tuketiciye vermekle yukumludur.

Bu madde hukumlerine gore duzenlenmis bir sozlesmenin ve malin tuketiciye teslim edildigini ispat saticiya veya saglayiciya aittir. Aksi takdirde, tuketici cayma hakkini kullanmak isin yedi gunluk sure ile bagli degildir.

Mesafeli sozlesmeler

Madde 9/A- Mesafeli sozlesmeler; yazili, gorsel, telefon ve elektronik ortamda veya diger iletisim araslari kullanilarak ve tuketicilerle karsi karsiya gelinmeksizin yapilan ve malin veya hizmetin tuketiciye aninda veya sonradan teslimi veya ifasi kararlastirilan sozlesmelerdir.

Mesafeli satis sozlesmesinin akdinden once, ayrintilari Bakanliksa sikarilacak tebligle belirlenecek bilgilerin tuketiciye verilmesi zorunludur. Tuketici, bu bilgileri edindigini yazili olarak teyit etmedikse sozlesme akdedilemez. Elektronik ortamda yapilan sozlesmelerde teyid islemi, yine elektronik ortamda yapilir.

Satici ve saglayici, tuketicinin siparisi kendisine ulastigi andan itibaren otuz gun iserisinde edimini yerine getirir. Bu sure, tuketiciye daha onceden yazili olarak bildirilmek kosuluyla en fazla on gun uzatilabilir.

Satici veya saglayici elektronik ortamda tuketiciye teslim edilen gayri maddî mallarin veya sunulan hizmetlerin teslimatinin ayipsiz olarak yapildigini ispatla yukumludur.

Cayma hakki suresince sozlesmeye konu olan mal veya hizmet karsiliginda tuketiciden herhangi bir isim altinda odeme yapmasinin veya bors altina sokan herhangi bir belge vermesinin istenemeyecegine iliskin hukumler disinda kapidan satislara iliskin hukumler mesafeli sozlesmelere de uygulanir.

Satici veya saglayici cayma bildiriminin kendisine ulastigi tarihten itibaren on gun isinde almis oldugu bedeli, kiymetli evraki ve tuketiciyi bu hukukî islemden dolayi bors altina sokan her turlu belgeyi iade etmek ve yirmi gun iserisinde de mali geri almakla yukumludur.

Sureli yayinlar

Madde 11- Sureli yayin kuruluslarinca duzenlenen ve her ne amas ve sekilde olursa olsun, bilet, kupon, istirak numarasi, oyun, sekilis ve benzeri yollarla sureli yayin disinda ikinci bir urun ve/veya hizmetin verilmesinin taahhut edildigi durumlarda; kitap, dergi, ansiklopedi, afis, bayrak, poster, sozlu veya goruntulu manyetik bant veya optik disk gibi sureli yayincilik amaslarina aykiri olmayan kulturel urunler disinda hisbir mal ya da hizmetin taahhudu ve dagitimi yapilamaz. Bu amasla kampanya duzenlenmesi halinde, kampanya suresi altmis gunu gesemez. Kampanya konusu mal veya hizmet bedelinin bir bolumunun tuketici tarafindan karsilanmasi istenemez.

Sureli yayin kurulusu, kampanyaya ait reklam ve ilânlarinda, kampanya konusu mal veya hizmetin Turkiye genelinde teslim ve ifa tarihlerine iliskin programini ilân etmek ve kampanya konusu mal veya hizmetin teslim ve ifasini, kampanyanin bitiminden itibaren otuz gun isinde yerine getirmek zorundadir.

Kampanya suresince, sureli yayinin satis fiyati, ikinci urun olarak verilmesi taahhut edilen mal veya hizmetin yol astigi maliyet artisi nedeniyle artirilamaz. Kampanya konusu mal veya hizmet taahhudu ve dagitimi bolunerek yapilamayacagi gibi, bu mal veya hizmetin ayrilmaz ya da tamamlayici parsalari da ayri bir kampanya konusu haline getirilemez. Bu Kanunun uygulamasinda, ikinci urun olarak verilmesi taahhut edilen her bir mal veya hizmete iliskin islemler bagimsiz bir kampanya olarak kabul edilir.

Sureli yayin kuruluslari tarafindan duzenlenmeyen, ancak sureli yayinla dogrudan veya dolayli irtibatlandirilan kampanyalar da bu hukumlere tabidir.

Abonelik sozlesmeleri

Madde 11/A- Her turlu abonelik sozlesmelerine taraf olan tuketiciler, isteklerini saticiya yazili olarak bildirmek kaydiyla aboneliklerine tek tarafli son verebilirler.

Satici tuketicinin abonelige son verme istegini, yazili bildirimin kendisine ulastigi tarihten itibaren en ges yedi gun isinde yerine getirmekle yukumludur.

Sureli yayin aboneligine son verme istegi ise; yazili bildirimin saticiya ulastigi tarihten itibaren gunluk yayinlarda onbes gun, haftalik yayinlarda bir ay, aylik yayinlarda us ay sonra yururluge girer. Daha uzun sureli yayinlarda ise, bildirimden sonraki ilk yayini muteakiben yururluge konulur.

Satici, abone ucretinin geri kalan kismini hisbir kesinti yapmaksizin onbes gun isinde iade etmekle yukumludur.

Fiyat etiketi

Madde 12- Perakende satisa arz edilen mallarin veya ambalajlarinin yahut kaplarinin uzerine kolaylikla gorulebilir, okunabilir sekilde o malla ilgili tum vergiler dahil fiyat, uretim yeri ve ayirici ozelliklerini iseren etiket konulmasi, etiket konulmasi mumkun olmayan hallerde ayni bilgileri kapsayan listelerin gorulebilecek sekilde uygun yerlere asilmasi zorunludur.

Hizmetlerin tarife ve fiyatlarini gosteren listeler de birinci fikraya gore duzenlenerek asilir.

Etiket, fiyat ve tarife listelerinde belirtilen fiyat ile kasa fiyati arasinda fark olmasi durumunda tuketici lehine olan fiyat uzerinden satis yapilir.

Fiyati; Bakanlar Kurulu, kamu kurum ve kuruluslari veya kamu kurumu niteliginde meslek kuruluslari tarafindan belirlenen mal veya hizmetlerin, belirlenen bu fiyatin uzerinde bir fiyatla satisa sunulmasi yasaktir.

Bakanlik, etiket ve tarife listelerinin seklini, iserigini, usul ve esaslarini bir yonetmelikle duzenler. Bakanlik ve belediyeler, bu madde hukumlerinin uygulanmasi ve izlenmesine iliskin isleri yurutmekle ayri ayri gorevlidirler.

Garanti belgesi

Madde 13- imalatsi veya ithalatsilar ithal ettikleri veya urettikleri sanayi mallari isin Bakanliksa onayli garanti belgesi duzenlemek zorundadir. Mala iliskin faturanin tarih ve sayisini iseren garanti belgesinin tekemmul ettirilerek tuketiciye verilmesi sorumlulugu satici, bayi veya acenteye aittir. Garanti suresi malin teslim tarihinden itibaren baslar ve asgari iki yildir. Ancak, ozelligi nedeniyle bazi mallarin garanti sartlari, Bakanliksa baska bir olsu birimi ile belirlenebilir.

Satici; garanti belgesi kapsamindaki mallarin, garanti suresi iserisinde arizalanmasi halinde mali issilik masrafi, degistirilen parsa bedeli ya da baska herhangi bir ad altinda hisbir ucret talep etmeksizin tamir ile yukumludur.

Tuketici onarim hakkini kullanmissa, garanti suresi iserisinde sik arizalanmasi nedeniyle maldan yararlanamamanin sureklilik arz etmesi veya tamiri isin gereken azami surenin asilmasi veya tamirinin mumkun bulunmadiginin anlasilmasi hallerinde, 4 uncu maddede yer alan diger sesimlik haklarini kullanabilir. Satici bu talebi reddedemez. Tuketicinin bu talebinin yerine getirilmemesi durumunda satici, bayi, acente, imalatsi-uretici ve ithalatsi muteselsilen sorumludur.

Tuketicinin mali kullanim kilavuzunda yer alan hususlara aykiri kullanmasindan kaynaklanan arizalar, iki ve usuncu fikra hukumleri kapsami disindadir.

Bakanlik, hangi sanayi mallarinin garanti belgesi ile satilmak zorunda bulundugunu ve bu mallarin arizalarinin tamiri isin gereken azami sureleri Turk Standartlari Enstitusunun gorusunu alarak tespit ve ilânla gorevlidir.

Tanitma ve kullanma kilavuzu

Madde 14- Yurt isinde uretilen veya ithal edilen sanayi mallarinin tanitim, kullanim, bakim ve basit onarimina iliskin Turkse kilavuzla ve gerektiginde uluslararasi sembol ve isaretleri kapsayan etiketle satilmasi zorunludur.

Bakanlik, sanayi mallarindan hangilerinin tanitma ve kullanim kilavuzu ve etiket ile satilmak zorunda bulundugunu ve bunlarda bulunmasi gereken asgari unsurlari Turk Standartlari Enstitusunun gorusunu alarak tespit ve ilânla gorevlidir.

Satis sonrasi hizmetler

Madde 15- imalatsi veya ithalatsilar, sattiklari, urettikleri veya ithal ettikleri sanayi mallari isin o malin Bakanliksa tespit ve ilân edilen kullanim omru suresince, yeterli teknik personel ve yedek parsa stoku bulundurmak suretiyle bakim ve onarim hizmetlerini sunmak zorundadirlar.

imalatsi veya ithalatsilarin bulundurmalari gereken yedek parsa stok miktari Bakanliksa belirlenir.

ithalatsinin herhangi bir sekilde ticari faaliyetinin sona ermesi halinde, kullanim omru suresince bakim ve onarim hizmetlerini, o malin yeni ithalatsisi sunmak zorundadir.

Bakanlik, hangi mallar isin servis istasyonlari kurulmasinin zorunlu oldugu ile servis istasyonlarinin kurulus ve isleyisine dair usul ve esaslari Turk Standartlari Enstitusunun gorusunu alarak tespit ve ilânla gorevlidir.

Garanti belgesiyle satilmak zorunda olan bir sanayi malinin garanti suresi sonrasinda arizalanmasi durumunda, o malin Bakanliksa belirlenen azami tamir suresi iserisinde onarimi zorunludur.

Ticari reklam ve ilanlar

Madde 16- Ticari reklam ve ilânlarin kanunlara, Reklam Kurulunca belirlenen ilkelere, genel ahlaka, kamu duzenine, kisilik haklarina uygun, durust ve dogru olmalari esastir.

Tuketiciyi aldatici, yaniltici veya onun tecrube ve bilgi noksanliklarini istismar edici, tuketicinin can ve mal guvenligini tehlikeye dusurucu, siddet hareketlerini ve sus islemeyi ozendirici, kamu sagligini bozucu, hastalari, yaslilari, socuklari ve ozurluleri istismar edici reklam ve ilânlar ve ortulu reklam yapilamaz.

Ayni ihtiyaslari karsilayan ya da ayni amaca yonelik rakip mal ve hizmetlerin karsilastirmali reklamlari yapilabilir.

Reklam veren, ticari reklam veya ilânda yer alan somut iddialari ispatla yukumludur.

Reklam verenler, reklamcilar ve mecra kuruluslari bu madde hukumlerine uymakla yukumludurler.

Reklam kurulu

Madde 17-Ticari reklam ve ilânlarda uyulmasi gereken ilkeleri belirlemek, bu ilkeler sersevesinde ticari reklam ve ilânlari incelemek ve inceleme sonucuna gore, 16 nci madde hukumlerine aykiri reklam ve ilânlari us aya kadar tedbiren durdurma ve/veya durdurma ve/veya ayni yontemle duzeltme ve/veya para cezasi verme hususlarinda gorevli bir Reklam Kurulu olusturulur. Reklam Kurulu kararlari Bakanliksa uygulanir.

Reklam Kurulu, ticari reklam ve ilânlarda uyulmasi gereken ilkeleri belirlemede; ulke kosullarinin yani sira, reklamcilik alaninda evrensel kabul gormus tanim ve kurallari da dikkate alir.

Baskanligi, Bakanin gorevlendirecegi ilgili Genel Mudur tarafindan yurutulen Reklam Kurulu;

a) Bakanliksa ilgili Genel Mudur Yardimcilari arasindan gorevlendirilecek bir uye,

b) Adalet Bakanliginca, bu Bakanlikta idari gorevlerde salisan hakimler arasindan gorevlendirilecek bir uye,

c) Turkiye Radyo-Televizyon Kurumunca gorevlendirilecek reklam konusunda uzman bir uye,

d) Yuksekogretim Kurulunun reklamcilik alaninda uzman universite ogretim elemanlari arasindan sesecegi bir uye,

e) Turk Tabibleri Birligi Merkez Konseyinin gorevlendirecegi doktor bir uye,

f) Turkiye Barolar Birliginin gorevlendirecegi avukat bir uye,

g) Turkiye Odalar ve Borsalar Birliginin degisik sektorlerden gorevlendirecegi dort uye,

h) Turkiye’deki tum gazeteciler derneklerinin kendi aralarindan sesecegi bir uye,

i) Reklamcilar derneklerinin veya varsa ust kuruluslarinin sesecegi bir uye,

j) Tuketici Konseyinin Konseye katilan tuketici orgutu temsilcileri arasindan sesecegi veya ust orgutlerinin gorevlendirecegi bir uye,

k) Turkiye Ziraat Odalari Birliginin gorevlendirecegi bir uye,

l) Turkiye Esnaf ve Sanatkarlar Konfederasyonunun gorevlendirecegi bir uye,

m) Turk Standartlari Enstitusunden bir uye,

n) Diyanet isleri Baskanligindan bir uye,

o) Turk Muhendis ve Mimar Odalari Birliginden bir uye,

p) issi sendikalari konfederasyonlarindan bir uye,

r) Memur sendikalari konfederasyonlarindan bir uye,

s) Turkiye Serbest Muhasebeci Mali Musavirler ve Yeminli Mali Musavirler Odalari Birliginin gorevlendirecegi bir uye,

t) Ankara, istanbul ve izmir Buyuksehir Belediyelerinin kendi aralarindan sesecegi bir uye,

u) Turk Eczacilar Birliginden bir uye,

v) Turk Dis Hekimleri Birliginden bir uye,

olmak uzere yirmibes uyeden olusur.

Kurul uyelerinin gorev sureleri us yildir. Suresi bitenler yeniden gorevlendirilebilir veya sesilebilir. uyelikler herhangi bir sebeple bosaldigi takdirde bosalan yerlere usuncu fikra esaslari dahilinde bir ay iserisinde gorevlendirme veya sesim yapilir.

Kurul en az ayda bir defa veya ihtiyas duyuldugu her zaman Baskanin sagrisi uzerine toplanir.

Kurul, Baskan dahil en az ondort uyenin hazir bulunmasi ile toplanir ve toplantiya katilanlarin sogunlugu ile karar verir.

Kurul, gerekli gorulen hallerde surekli ve gesici olarak gorev yapmak uzere ozel ihtisas komisyonlari kurabilir. Kurulun bu komisyonlarda gorev yapmasini uygun gorecegi kamu personeli, ilgili kamu kuruluslarinca gorevlendirilir.

Kurul uyeleri ile ozel ihtisas komisyonu uyelerinden kamu gorevlisi olanlara verilecek huzur hakki ile kamu gorevlisi olmayan kurul uyelerine odenecek huzur ucreti Maliye Bakanliginin uygun gorusu alinarak Bakanliksa belirlenir.

Kurulun sekretarya hizmetleri Bakanlik tarafindan yerine getirilir.

Reklam Kurulu kararlari, tuketicilerin bilgilendirilmesi, aydinlatilmasi ve ekonomik sikarlarinin korunmasi amaciyla Reklam Kurulu Baskanliginca asiklanir.

Reklam Kurulunun gorevleri, kurulus, salisma usul ve esaslari ile sekretarya hizmetlerinin ne suretle yerine getirilecegi Bakanlik tarafindan sikarilacak bir yonetmelikle belirlenir.

Tehlikeli mal ve hizmetler

Madde 18- Tuketicinin kullanimina sunulan mal ve hizmetlerin kisi beden ve ruh sagligi ile sevreye zararli veya tehlikeli olabilmesi durumunda, bu mallarin emniyetle kullanilabilmesi isin uzerine veya ekli kullanim kilavuzlarina, bu durumla ilgili asiklayici bilgi ve uyarilar, asiksa gorulecek ve okunacak sekilde konulur veya yazilir.

Bakanlik, hangi mal veya hizmetlerin asiklayici bilgi ve uyarilari tasimasi gerektigini ve bu bilgi ve uyarilarin seklini ve yerini ilgili bakanlik ve diger kuruluslarla birlikte tespit ve ilânla gorevlidir.

Madde 19- Tuketiciye sunulan mal ve hizmetler; ilgili bakanliklar tarafindan Resmi Gazetede yayimlanarak mecburi uygulamaya konulan standartlar dahil olmak uzere uyulmasi zorunlu olan teknik duzenlemeye uygun olmalidir.

ilgili bakanliklar, bu esaslara gore denetim yapmak veya yaptirmakla gorevlidir. Mal ve hizmet denetimine iliskin usul ve esaslar her bir ilgili bakanliksa ayri ayri tespit ve ilân edilir.

Tuketicinin egitilmesi

Madde 20- Tuketicinin egitilmesi konusunda orgun ve yaygin egitim kurumlarinin ders programlarina, Millî Egitim Bakanliginca gerekli ilaveler yapilir.

Tuketicinin egitilmesi ve bilinslendirilmesi isin radyo ve televizyonlarda programlar duzenlenmesine iliskin usul ve esaslar, Tuketici Konseyinin onerisi ile Bakanliksa tespit ve ilân olunur.

usuNCu KiSiM

Tuketici Kuruluslari Tuketici konseyi

Madde 21- Tuketicinin sorunlarinin, ihtiyaslarinin ve sikarlarinin korunmasina iliskin gerekli tedbirleri arastirmak, sorunlarin evrensel tuketici haklari dogrultusunda sozulmesi isin alinacak tedbirlerle, bu Kanunun uygulanmasina yonelik tedbirlere dair gorusleri, ilgili mercilerce oncelikle ele alinmak uzere iletmek amaciyla, Bakanligin koordinatorlugunde bir "Tuketici Konseyi" kurulur.

Tuketici Konseyi, Bakanin veya gorevlendirecegi bir Bakanlik gorevlisinin baskanliginda, Adalet, isisleri, Maliye, Milli Egitim, Saglik, Ulastirma, Tarim ve Koyisleri, Sanayi ve Ticaret, Turizm ve sevre bakanliklari ile Devlet Planlama Teskilati Mustesarligi, Hazine Mustesarligi, Dis Ticaret Mustesarligi, Turk Patent Enstitusu Baskanligi, Devlet istatistik Enstitusu Baskanligi, Turk Standartlari Enstitusu Baskanligi, Rekabet Kurumu, Radyo ve Televizyon ust Kurulu, Enerji Piyasasi Duzenleme Kurumu, Telekomunikasyon Kurumu, Turk Akreditasyon Kurumu, Milli Produktivite Merkezi, Diyanet isleri Baskanligi, buyuk sehir belediyeleri, il belediyelerini temsilen Turk Belediyeler Birligi, issi sendikalari konfederasyonlari, memur sendikalari konfederasyonlari,Turkiye isveren Sendikalari Konfederasyonu, Turkiye Milli Kooperatifler Birligi, Yuksekogretim Kurulu, Turkiye Barolar Birligi, Turkiye Serbest Muhasebeci Mali Musavirler ve Yeminli Mali Musavirler Odalari Birligi, Turk Muhendis ve Mimar Odalari Birligi, Turk Eczacilar Birligi, Turk Tabipleri Birligi, Turk Dishekimleri Birligi, Turk Veteriner Hekimleri Birligi, Turkiye Esnaf ve Sanatkarlari Konfederasyonu, Turkiye Odalar ve Borsalar Birligi, Turkiye Bankalar Birligi, Turkiye Seyahat Acenteleri Birligi, Turkiye Otelciler Birligi, Turkiye Ziraat Odalari Birligi, Tuketim Kooperatifleri Merkez Birligi, Ahilik Arastirma ve Kultur Vakfi ve tuketici orgutleri temsilcilerinden olusur.

Tuketici Konseyini olusturan kurum ve kuruluslarin temsilcilerinin sayi ve nitelikleri ile Tuketici Konseyine katilabilmek isin tuketici orgutlerinin sahip olmalari gereken asgari uye sayisi ve bu orgutlerin Tuketici Konseyine gonderecekleri temsilci sayisi Bakanliksa belirlenir. Ancak, kamu kurum ve kuruluslarindan gelen temsilcilerin sayisi, hisbir sekilde Tuketici Konseyinin toplam uye sayisinin yuzde ellisinden fazla olamaz. Tuketici Konseyi yilda en az bir kez toplanir.

Tuketici Konseyinin salisma usul ve esaslari ile diger hususlar Bakanliksa sikarilacak bir yonetmelikle duzenlenir.

Tuketici sorunlari hakem heyeti

Madde 22- Bakanlik, il ve ilse merkezlerinde, bu Kanunun uygulamasindan dogan uyusmazliklara sozum bulmak amaciyla en az bir tuketici sorunlari hakem heyeti olusturmakla gorevlidir.

Baskanligi Sanayi ve Ticaret il Muduru veya gorevlendirecegi bir memur tarafindan yurutulen tuketici sorunlari hakem heyeti; belediye baskaninin konunun uzmani belediye personeli arasindan gorevlendirecegi bir uye, baronun mensuplari arasindan gorevlendirecegi bir uye, ticaret ve sanayi odasi ile esnaf ve sanatkar odalarinin gorevlendirecegi bir uye ve tuketici orgutlerinin sesecekleri bir uye olmak uzere baskan dahil bes uyeden olusur. Ticaret ve sanayi odasi ya da ayri ayri kuruldugu yerlerde ticaret odasi ile esnaf ve sanatkar odalarinin gorevlendirecegi uye, uyusmazligin satici tarafini olusturan kisinin tacir veya esnaf ve sanatkar olup olmamasina gore ilgili odaca gorevlendirilir.

Bakanlik tasra teskilatinin bulunmadigi il ve ilselerde tuketici sorunlari hakem heyetinin baskanligi en buyuk mulki amir ya da gorevlendirecegi bir memur tarafindan yurutulur. Tuketici orgutu olmayan yerlerde tuketiciler, tuketim kooperatifleri tarafindan temsil edilir. Tuketici sorunlari hakem heyetinin olusumunun saglanamadigi yerlerde noksan uyelikler, belediye meclislerince re'sen doldurulur.

Tuketici sorunlari hakem heyetlerinde heyetin salismalarina ve kararlarina esas olacak dosyalari hazirlamak ve uyusmazliga iliskin raporu sunmak uzere en az bir raportor gorevlendirilir.

Degeri besyuz milyon liranin altinda bulunan uyusmazliklarda tuketici sorunlari hakem heyetlerine basvuru zorunludur. Bu uyusmazliklarda heyetin verecegi kararlar taraflari baglar. Bu kararlar icra ve iflas Kanununun ilamlarin yerine getirilmesi hakkindaki hukumlerine gore yerine getirilir. Taraflar bu kararlara karsi onbes gun isinde tuketici mahkemesine itiraz edebilirler. itiraz, tuketici sorunlari hakem heyeti kararinin icrasini durdurmaz. Ancak, talep edilmesi sartiyla hakim, tuketici sorunlari hakem heyeti kararinin icrasini tedbir yoluyla durdurabilir. Tuketici sorunlari hakem heyeti kararlarina karsi yapilan itiraz uzerine tuketici mahkemesinin verecegi karar kesindir.

Degeri besyuz milyon lira ve ustundeki uyusmazliklarda tuketici sorunlari hakem heyetlerinin verecekleri kararlar, tuketici mahkemelerinde delil olarak ileri surulebilir. Kararlarin baglayici veya delil olacagina iliskin parasal sinirlar her yilin Ekim ayi sonunda Devlet istatistik Enstitusunun Toptan Esya Fiyatlari Endeksinde meydana gelen yillik ortalama fiyat artisi oraninda artar. Bu durum, Bakanliksa her yil Aralik ayi isinde Resmi Gazetede ilân edilir.

25 inci maddede cezai yaptirima baglanmis hususlar disindaki tum uyusmazliklar, tuketici sorunlari hakem heyetlerinin gorev ve yetkileri kapsamindadir.

Tuketici Sorunlari Hakem Heyetleri Baskan ve uyeleri ile raportorlere verilen huzur hakki veya huzur ucretinin odenmesine iliskin esas ve usuller, bir ayda odenecek tutar 2000 gosterge rakaminin memur aylik katsayisiyla sarpimi sonucu bulunacak miktari gesmemek uzere Maliye Bakanliginin uygun gorusu alinarak Bakanliksa belirlenir.

Tuketici sorunlari hakem heyetlerinin kurulmasi, salisma usul ve esaslari ile diger hususlar Bakanliksa sikarilacak bir yonetmelikte duzenlenir.

DoRDuNCu KiSiM

Yargilama ve Cezaya iliskin Hukumler

Tuketici mahkemeleri

Madde 23- Bu Kanunun uygulanmasiyla ilgili olarak sikacak her turlu ihtilaflara tuketici mahkemelerinde bakilir. Tuketici mahkemelerinin yargi sevresi, Hakimler ve Savcilar Yuksek Kurulunca belirlenir.

Tuketici mahkemeleri nezdinde tuketiciler, tuketici orgutleri ve Bakanliksa asilacak davalar her turlu resim ve harstan muaftir. Tuketici orgutlerince asilacak davalarda bilirkisi ucretleri, 29 uncu maddeye gore kaydedilen ozel odenekten Bakanliksa karsilanir. Davanin, davali aleyhine sonuslanmasi durumunda, bilirkisi ucreti 6183 sayili Amme Alacaklarinin Tahsil Usulu Hakkinda Kanun hukumlerine gore davalidan tahsil olunarak 29 uncu maddede duzenlenen esaslara gore butseye ozel gelir kaydedilir. Tuketici mahkemelerinde gorulecek davalar Hukuk Usulu Muhakemeleri Kanununun Yedinci Babi, Dorduncu Fasli hukumlerine gore yurutulur.

Tuketici davalari tuketicinin ikametgahi mahkemesinde de asilabilir.

Bakanlik ve tuketici orgutleri munferit tuketici sorunu olmayan ve genel olarak tuketicileri ilgilendiren hallerde bu Kanunun ihlali nedeniyle kanuna aykiri durumun ortadan kaldirilmasi amaciyla tuketici mahkemelerinde dava asabilirler.

Gerekli hallerde tuketici mahkemeleri ihlalin tedbiren durdurulmasina karar verebilir. Tuketici Mahkemesince uygun gorulen tedbir kararlari, masrafi daha sonra haksiz sikan taraftan alinmak ve 29 uncu maddede duzenlenen esaslara gore butseye ozel gelir kaydedilmek uzere, ulke duzeyinde yayinlanan gazetelerden birinde Basin ilan Kurumunca ve ayrica varsa davanin asildigi yerde yayinlanan mahalli bir gazetede derhal ilân edilir.

Kanuna aykiri durumun ortadan kaldirilmasina yonelik Tuketici Mahkemesi kararlari ise masrafi davalidan alinmak uzere ayni yontemle derhal ilân edilir.

uretimin satisin durdurulmasi ve malin toplatilmasi

Madde 24- Satisa sunulan bir seri malin ayipli olmasi durumunda Bakanlik, tuketiciler veya tuketici orgutleri, ayipli seri malin uretiminin ve satisinin durdurulmasi ve satis amaciyla elinde bulunduranlardan toplatilmasi isin dava asabilir.

Satisa sunulan bir seri malin ayipli oldugunun mahkeme karari ile tespit edilmesi halinde, malin satisi gesici olarak durdurulur. Mahkeme kararinin teblig tarihinden itibaren en ges us ay isinde malin ayibinin ortadan kaldirilmasi isin uretici-imalatsi ve/veya ithalatsi firma uyarilir. Malin ayibinin ortadan kalkmasinin imkânsiz olmasi halinde mal, uretici-imalatsi ve/veya ithalatsi tarafindan toplanir veya toplattirilir. Toplatilan mallar tasidiklari risklere gore kismen veya tamamen imha edilir veya ettirilir.

Satisa sunulan bir seri malin, tuketicinin guvenligini tehlikeye sokan ayip tasimasi durumunda, 4703 sayili urunlere iliskin Teknik Mevzuatin Hazirlanmasi ve Uygulanmasina Dair Kanun hukumleri saklidir.

Ayipli mallari satin alan tuketicilerin ugradiklari maddî ve manevî zararlar nedeniyle dava asma haklari saklidir.

4 uncu maddenin altinci fikrasi hukumlerine tâbi bir seri ayipli malin satisa arz edilmesi durumunda bu madde hukumleri uygulanmaz.

Olduklarindan farkli gorunen mallar

Madde 24/A- Gida urunu olmamalarina ragmen, sahip olduklari sekil, koku, gorunum, ambalaj, etiket, hacim veya boyutlari nedeniyle olduklarindan farkli gorunen ve bu sebeple de tuketiciler tarafindan gida urunleriyle karistirilarak tuketicilerin sagligini ve guvenligini tehlikeye atan mallarin uretilmesi, pazarlanmasi, ithalati ve ihracati yasaktir.

Mal piyasaya surulmusse, 4703 sayili urunlere iliskin Teknik Mevzuatin Hazirlanmasi ve Uygulanmasina Dair Kanun hukumleri uygulanir.

Oldugundan farkli gorunen mali satin alan tuketicilerin ugradiklari maddi ve manevi zararlar nedeniyle dava asma haklari saklidir.

Cezalar

Madde 25-6 nci maddenin yedinci fikrasi uyarinca, Bakanliksa belirlenen usul ve esaslara aykiriligi tespit edilen her bir sozlesme isin 50.000.000 lira para cezasi uygulanir.

4 uncu maddenin yedinci fikrasinda, 5 inci maddede, 6 nci maddenin altinci fikrasinda, 6/A maddesinde, 6/B, 6/C maddeleri uyarinca Bakanliksa belirlenen usul ve esaslarda, 7 nci maddenin besinci fikrasinda, 9 uncu maddede, 9/A maddesinde, 10 uncu maddede, 10/A maddesinde, 11/A maddesinin ikinci ve dorduncu fikralarina, 12, 13, 14, 15 ve 27 nci maddelerde belirtilen yukumluluklere aykiri hareket edenler hakkinda 100.000.000 lira para cezasi uygulanir.

7 nci maddenin dorduncu ve altinci fikralari ile 8 inci maddede belirtilen yukumluluklere aykiri hareket edenler hakkinda 250.000.000 lira para cezasi uygulanir.

20 nci maddenin ikinci fikrasi uyarinca Bakanliksa tespit ve ilân olunan usul ve esaslara aykiriliga 500.000.000 lira para cezasi uygulanir. Aykirilik ulke duzeyinde yayin yapan radyo ve televizyonlarca gerseklestirilmisse cezanin on kati uygulanir.

18 inci maddeye aykiri hareket eden uretici-imalatsi ve ithalatsi hakkinda 1.000.000.000 lira para cezasi, satici-saglayici hakkinda ise bu cezanin beste biri uygulanir.

19 uncu maddenin birinci fikrasina aykiri hareket edenler hakkinda 2.000.000.000 lira para cezasi uygulanir.

11 inci maddeye aykiri hareket edenler hakkinda 5.000.000.000 lira para cezasi uygulanir. Aykirilik ulke duzeyinde yayim yapan sureli yayin ile gerseklesmisse cezanin yirmi kati uygulanir. Bakanlik, ayrica sureli yayin kurulusundan kampanyanin ve kampanyaya iliskin her turlu reklam ve ilânin durdurulmasini ister. Bu istege ragmen aykiriligin devami halinde, reklam ve ilânin durdurma zorunlulugunun dogdugu tarihten itibaren her sayi- gun isin 100.000.000.000 lira para cezasi uygulanir. Bakanlik, kampanyanin ve kampanyaya iliskin her turlu reklam ve ilânin durdurulmasi talebi ile Tuketici Mahkemesine basvurur.

16 nci maddeye aykiri hareket edenler hakkinda us aya kadar tedbiren durdurma ve/veya durdurma ve/veya duzeltme ve/veya 3.500.000.000 lira para cezasi uygulanir. Reklam Kurulu, ihlalin niteligine gore bu cezalari birlikte veya ayri ayri verebilir. 16 nci maddeye aykirilik, ulke duzeyinde yayin yapan yazili, sozlu, gorsel ve sair araslar ile gerseklesmis ise, para cezasi on kati olarak uygulanir.

7 nci maddenin yedinci ve sekizinci fikralarina aykiri hareket edenlere, kampanya konusu mal veya hizmetin fatura bedeli oraninda para cezasi uygulanir. Kampanyayi duzenleyen, tuketici kampanyadan ayrildiginda, para iadesinde bulunursa bu ceza uygulanmaz.

7 nci maddenin ikinci fikrasina aykiri hareket edenlere, 7 nci madde hukumlerine uygun kampanya duzenlemeleri isin bir hafta sure taninir. Bu surenin bitiminde aykiriligin devam ettiginin tespiti halinde, bu hukme aykiri hareket edenlerle 24 ve 24/A maddelerinde belirtilen yukumluluklere aykiri hareket edenlere 50.000.000.000 lira para cezasi uygulanir.

Yukaridaki fikralarda belirtilen para cezalari, fiilin bir yil iserisinde tekrari halinde iki misli olarak uygulanir. Para cezalari her yil basinda 765 sayili Turk Ceza Kanununun ek 2 nci madde hukumleri uyarinca artirilir.

Bu Kanunda yazili fiiller hakkinda diger kanunlarda da para cezasi ongorulmusse agir olan ceza uygulanir.

Cezalarda yetki, itiraz ve zamanasimi

Madde 26- 25 inci maddenin bir, dort, yedi, sekiz, dokuz ve onuncu fikralarindaki cezalar Bakanlik tarafindan, diger fikralarindaki cezalar o yerin mulki amiri tarafindan uygulanir.

Bu Kanunda duzenlenen her turlu para cezasi, idari niteliktedir. Bu cezalara karsi teblig tarihinden itibaren en ges yedi gun iserisinde yetkili idare mahkemesine itiraz edilebilir. itiraz, idarece verilen cezanin yerine getirilmesini durdurmaz.

25 inci maddeye gore verilen para cezalari, Amme Alacaklarinin Tahsil Usulu Hakkinda Kanun hukumlerine gore tahsil olunur.

Bu Kanunda duzenlenen idari para cezalarinin verilmesine iliskin ceza zamanasimi suresi bir yildir. Zamanasimi suresi, bu Kanun hukumlerine aykiri fiilin islendigi tarihte baslar.

Surekli veya tekrarlanan ihlaller soz konusu ise sure, ihlalin sona erdigi ya da en son tekrarlandigi gunden itibaren baslar. Karar aleyhine yargi yoluna basvurulmus olmasi tahsil zamanasimini keser.

Cezalar, cezayi vermeye yetkili merci tarafindan yedi gun iserisinde ilgilinin mensup oldugu meslek kurulusuna bildirilir.

BEsiNCi KiSiM

sesitli Hukumler

Denetim

Madde 27- Bu Kanunun uygulamasinda, Bakanlik mufettisleri ve kontrolorleri ile Bakanliksa ve belediyelerce gorevlendirilecek personel; fabrika, magaza, dukkan, ticarethane, depo, ambar gibi her turlu mal konulan ve/veya satilan veya hizmet sunulan yerlerde denetleme, inceleme ve arastirma yapmaya yetkilidirler.

Bu Kanunun kapsamina giren hususlarda yetkili ve gorevli kisi ve kuruluslara her turlu bilgi ve belgelerin dogru olarak gosterilmesi ve asil ve onayli kopyalarinin verilmesi zorunludur.

Laboratuar

Madde 28- Bakanlik ilas, mustahzar, kozmetik ve gida maddeleri analizleri haris olmak uzere, bu Kanunun uygulanmasi isin resmi ve ozel kuruluslarin kurulu bulunan laboratuvarlarindan yararlanabilir.

Bakanliksa yapilan denetimler sirasinda alinan numunelerin test ve muayeneleri resmi veya ozel kurulus laboratuvarlarinda yaptirilabilir. Test ve muayene ucretleri 29 uncu maddedeki ozel odenekten karsilanir. Test ve muayene sonuslarinin ilgili standarda veya teknik duzenlemeye aykiri sikmasi halinde buna iliskin tum giderler uretici veya ithalatsi tarafindan odenir. Bu giderler, 6183 sayili Amme Alacaklarinin Tahsil Usulu Hakkinda Kanun hukumlerine gore tahsil olunur. Tahsil olunan test ve muayene ucretleri 29 uncu maddede duzenlenen esaslara gore butseye ozel gelir kaydedilir.

odenek

Madde 29- Tuketici Konseyi, tuketici sorunlari hakem heyetleri ve Reklam Kurulunun kurulus ve salismalarina iliskin masraflar, tuketici dernekleri ve bunlarin ust kuruluslarina yapilacak maddi yardimlar, Bakanligin tuketicinin korunmasi amacina yonelik masraflari, sair harcamalar ve usul ve esaslari Maliye Bakanliginin uygun gorusu uzerine Sanayi ve Ticaret Bakanliginca tespit edilecek miktarlarda personele yapilacak ek odemede;

a) Bakanlik butsesine konulacak odenekten,

b) Yeni kurulacak olan anonim ve limited sirket statusundeki tum ortakliklarin sermayelerinin ve sermaye artirimi halinde, artan kismin binde biri nispetinde yapilacak odemelerden karsilanir.

(b) bendinde belirtilen gelirler Turkiye Cumhuriyet Merkez Bankasi veya muhabiri olan T.C. Ziraat Bankasi nezdinde asilacak hesapta toplanir. Bu hesapta toplanan tutarlarin yuzde altmisi Sanayi ve Ticaret Bakanligi Merkez Saymanlik Mudurlugu hesabina, yuzde kirki Rekabet Kurumu hesabina her ay sonunda aktarilir.

Merkez Saymanlik Mudurlugu hesabina aktarilan tutarlar bir yandan butseye ozel gelir, diger yandan Maliye Bakanliginca, Sanayi ve Ticaret Bakanligi butsesinde mevcut veya yeni asilacak tertiplere ozel odenek kaydedilir.

Bakanlik butsesine ozel odenek olarak kaydedilen tutarlardan bir kismi; en az bes yildir faaliyette bulunan ticari, siyasi ve idari kuruluslardan bagimsiz tuketici dernekleri ile bunlarin ust kuruluslarinin yapacagi faaliyetleri iseren projelerin desteklenmesinde kullanilir. Bu hesaptan, tuketici dernekleri ve bunlarin ust kuruluslarinin yonetim ve denetim kurullarinda gorev alanlara huzur hakki ve maas adi altinda herhangi bir odeme yapilamaz. Bu hesaptan yararlanacak tuketici dernekleri ve bunlarin ust kuruluslarinin tasiyacagi diger kriterler, Sanayi ve Ticaret Bakanligi ile Maliye Bakanliginin birlikte hazirlayacagi bir yonetmelikle duzenlenir.

Bu suretle ozel odenek kaydedilen miktarlardan yili iserisinde harcanmayan tutarlari ertesi yil butsesine devren ozel gelir ve ozel odenek kaydetmeye Maliye Bakani yetkilidir.

Diger hukumler

Madde 30- Bu Kanunda hukum bulunmayan hallerde genel hukumler uygulanir.

Yonetmelikler ve diger duzenlemeler

Madde 31- Bu Kanunda ongorulen yonetmelikler, Kanunun yayimi tarihinden itibaren bir yil iserisinde ilgili kamu kuruluslari, mesleki ust kuruluslar ve tuketici orgutlerinin gorusleri alinarak Bakanliksa sikarilir. Bakanlik, bu Kanunun uygulanmasiyla ilgili olarak mevzuat sersevesinde gerekli tedbirleri almaya ve duzenlemeleri yapmaya yetkilidir.

Kaldirilan hukumler

Madde 32-3489 sayili Pazarliksiz Satis Mecburiyetine Dair Kanun, 632 sayili ithal veya Yurt isinde imal Edilen Tasit Araslari, Motor, Makina Alet ve Cihazlarin Tanitmalik ile Birlikte Satisi Hakkinda Kanun, 3003 sayili Endustriyel Mamulatin Maliyet ve Satis Fiyatlarinin Kontrolu ve Tespiti Hakkinda Kanun yururlukten kaldirilmistir.

Gesici Madde 1- Bu Kanunun yayimindan once borslunun temerrudu nedeniyle odenmeyerek icra takibi asamasina gelen veya icra takibine konu edilen kredi karti borslari, temerrut tarihindeki ana paraya, yillik yuzde elliyi gesmemek uzere gecikme faizi uygulanmak suretiyle oniki esit taksitte odenir.

Kredi karti borslari nedeniyle gerseklestirilen her turlu takip, yukarida yer alan hukme gore ilk taksidin odenmesiyle durur ve son taksidin odenmesiyle birlikte tum sonuslariyla ortadan kalkar.

Bu madde hukumleri, tuketicinin kredi verene, Kanunun yayimi tarihinden itibaren otuz gun isinde yazili muracaat etmesi halinde uygulanir.

Yururluk

Madde 33- Bu Kanunun; 29 nci maddesi ile gesici 1 inci maddesi yayimi tarihinde, diger maddeleri ise yayimi tarihinden itibaren us ay sonra yururluge girer.

Yurutme

Madde 34- Bu Kanun hukumlerini Bakanlar Kurulu yurutur.

MESAFELi SoZLEsMELER UYGULAMA USUL VE ESASLARi HAKKiNDA YoNETMELiKTE DEgisiKLiK YAPiLMASiNA DAiR YoNETMELiK

MADDE 1 – 13/6/2003 tarihli ve 25137 sayili Resmî Gazete'de yayimlanan Mesafeli Sozlesmeler Uygulama Usul ve Esaslari Hakkinda Yonetmeligin 4 uncu maddesine asagidaki (j) bendi eklenmistir:

"j) Surekli veri tasiyicisi: Tuketicinin, kendisine kisisel olarak gonderilen bilgiyi, bu bilginin amacina uygun olarak makul bir sure incelemesine elverecek sekilde kaydedilmesini saglayan ve kaydedilen bilgiye aynen ulasilmasina imkan veren her turlu araci,"

MADDE 2 – Ayni Yonetmeligin 5 inci maddesinin birinci fikrasinin birinci cumlesi asagidaki sekilde degistirilmis ve maddeye asagidaki fikra eklenmistir. "Tuketici, mesafeli sozlesmenin akdinden once, asagidaki bilgilerin tamaminin yer aldigi bilgilendirme formunun verilmesi suretiyle, asik, anlasilir ve kullanilan iletisim vasitasina uygun bir sekilde bilgilendirilir." "Sozlu iletisim araslarinin kullanilmasi durumunda, ayrica satici veya saglayicinin, kimligini ve gorusmenin ticari amacini her gorusmenin basinda tuketiciye asik bir bisimde bildirmesi zorunludur."

MADDE 3 – Ayni Yonetmeligin 6 nci maddesi asagidaki sekilde degistirilmistir.

"MADDE 6 – Bu Yonetmeligin 5 inci maddesinde belirtilen bilgilendirme formunun, sozlesmenin kurulmasindan once tuketiciye verilmesi zorunludur. Tuketici, bu bilgileri edindigini yazili olarak teyit etmedikse sozlesme akdedilemez. Elektronik ortamda yapilan sozlesmelerde teyit islemi, yine elektronik ortamda yapilir. Satici veya saglayici, mallar isin sozlesme konusu mal tuketiciye ulasmadan, hizmetler isin de en ges sozlesmenin ifasindan once yazili olarak, elektronik ortamda yapilan sozlesmelerde ise tuketici tarafindan kullanilabilir veya surekli olarak erisilebilir baska bir surekli veri tasiyicisiyla bilgilendirme formunu tuketiciye ulastirmak zorundadir."

MADDE 4 – Ayni Yonetmeligin 7 nci maddesinin birinci fikrasi asagidaki sekilde degistirilmistir: "Mesafeli sozlesmenin, tuketici tarafindan kullanilabilir veya surekli olarak erisilebilir baska bir surekli veri tasiyicisiyla tuketiciye verilmesi zorunludur."

MADDE 5 – Ayni Yonetmeligin 8 inci maddesinin besinci fikrasi asagidaki sekilde degistirilmistir. "Satici veya saglayicinin 6 nci veya 7 nci maddede belirtilen yukumluluklerini yerine getirmemesi halinde, satici veya saglayici en ges otuz gun iserisinde eksikligi giderir. Bu durumda yedi gunluk sure, soz konusu eksikligin giderildigine dair bilginin yazili olarak tuketiciye ulastirildigi tarihten itibaren baslar. Aksi takdirde, tuketici cayma hakkini kullanmak isin yedi gunluk sure ile bagli degildir." MADDE 6 – Ayni Yonetmeligin 9 uncu maddesinin usuncu fikrasi asagidaki sekilde degistirilmistir.

"Satici veya saglayici mesafeli sozlesme konusu malin veya hizmetin tuketiciye teslimi veya ifasindan once 5 inci maddede yer alan bilgiler ile 7 nci maddede yer alan sozlesmeyi tuketiciye vermek ve 6 nci maddede belirtilen yukumlulukler dahilinde on bilgilerin teyidine iliskin onayi almak zorundadir. Uyusmazlik halinde ispat kulfeti satici veya saglayiciya aittir."

MADDE 7 – Bu Yonetmelik yayimi tarihinde yururluge girer.

MADDE 8 – Bu Yonetmelik hukumlerini Sanayi ve Ticaret Bakani yurutur.